Tazedirekt’e ne oldu?

Sadece bir kaç ay öncesine kadar Aslanoba’nın CTO’su olarak çalışıyordum. Yani, Hasan Aslanoba’nın hayal ettiği ve gerçekleştirmek için onmilyonlarca dolar harcamaktan kaçınmadığı Tazedirekt de dahil girişimlerin tüm web ve mobil uygulamalarında hazırlanmasında çorbada tuzum vardır. 1 Kasım itibariyle de kariyerimde bir değişiklikle Aslanoba’daki vazifemden ayrıldım ve başka bir şirkete geçtim.

Öncelikle kısaca bu süreçte neler yaşadığımı anlatmaya çalışayım.

Hasan Aslanoba, Erikli Su’da yaptığı büyük exit’in başarısının ardından benzer bir başarıyı Türkiye Internet ekosistemine kazandırmak için kollarını sıvamış bir girişimci ve yatırımcıdır. Cebinde yüzmilyonlarca dolarla kalkıp gidip bir ada satın alarak, güllük gülistanlık yaşamak yerine bu tercihi yapması ilk tanıştığım günden itibaren beni çok etkilemiştir. Zaten onunla çalışmak istememde onun bu idealist yaklaşımı çok etkili olmuştur. 2 yıl birebir kendisi ile yanyana çalıştım. En ufak bir tereddütüm olmadan söylüyorum, gerçek bir vatansever, serveti ile elinden geldikçe ülkesine bir katkıda bulunmaya çalışan bir kişidir. Bana ya da bir başkasına üçkağıt yaptığına da hiç tanık olmadım.

Bugün… Yani 18 Şubat günü posta kutuma düşen bir haber ile resmen sarsıldım. 2 senedir, yüzlerce kişi gözlerimizden yaş gelerek çabaladığımız girişimimiz kapanmıştı! Nasıl olur, daha dün satış rekoru kırmıştı, radyo reklamları başlamıştı. Bugün ne oldu da böyle oldu diye hemen ofisteki takım arkadaşlarımı aradım. Ardından da dayanamadım kalktım ofise geldim.

Tazedirekt, gerçekten de Hasan Aslanoba’nın en büyük hayaliydi. Webrazzi’de ve daha pek çok mecrada anlatılanların hepsi birer gerçek. Bundan 3–4 sene önce 1000 dönümün üzerinde arazide gerçek sertifikalı organik tarım yapmak için temelleri atmış. Ardından binlerce hayvanın bir otel konforunda semirebileceği besi çiftliklerini kurmuş. 15 dönümün üzerinde kapalı alanı ile Bursa, Mustafakemalpaşa’daki fabrikasında dev bir sipariş toplama merkezi kurmuş. Soğuk hava zinciri olan onlarca kamyon, kamyonet ve panel van satın almış, dağıtım personelini istihdam etmiş ve eğitmiştir. Yani çiftlikten eve gelene kadar tüm zinciri kendisi fonlamış, dünyadaki en yüksek standartları tutturmuş ve 35 milyon dolarlık bir yatırımın altına yatmıştır.

Ben Aslanoba bünyesine bu operasyonel yatırımların büyük bir kısmı tamamlandıktan sonra dahil oldum. Hatta geldiğimde gördüğüm tablo beni çok şaşırtmıştı. Dışarıdan basit bir e-ticaret girişimi görünen iş, Hasan Bey tarafından öylesine ciddiye alınmıştı ki, sipariş toplama merkezinin ve operasyonun sağlıklı yürümesi için milyonlarca dolar harcanmış, hijyen ve kalite için hiç bir masraftan kaçmamıştı. Hatta operasyonu o kadar çok önemsemişti ki, sağlıklı yürümesi için tam teşekküllü bir SAP uygulaması ben daha gelmeden önce yapılmıştı. Daha 1 lira fatura dahi kesmeden belki 10 sene sonrasının yatırımları yapılmış bekliyordu.

Tabii bu kadar büyük bir operasyonun da sağlıklı işletilebilmesi için bir o kadar da personele ihtiyaç vardı. Ben işe başladığım zamanlarda, yani 2014 başlarında 150 civarı olan personel sayısı, işten ayrıldığımda yani 2015 Ekim sonunda 250’yı geçmişti. Tam rakamlara hakim değilim ama sanırım Tazedirekt kapandığında 400’ün de üzerindeymiş.

Bu personelin çok büyük bir kısmı mavi yakalı ve operasyonda görev yapan personeldi. Belki de sayısı 100’ün üzerindeki tedarikçiden ürünlerin temini, paketlemesi, hazırlanması, çiftliklerin işletilmesi, lojistiği, büyük şehirlerde evlere kadar teslimatı için uğraşan insanları kastediyorum. Aynı zamanda sanırım 80–90 kadar beyaz yakalı personel de Bursa fabrika ve İstanbul’da Akkom Plaza’da görev yapıyordu.

Beyaz yaka personelin içerisinde operasyon ekiplerinin yöneticilerinin yanısıra benim sorumluluğumda tam teşekküllü bir teknoloji ekibi, ayrıca bir pazarlama ekibi ve finans & muhasabe ekipleri mevcuttu. Tüm uygulamaların tasarımından, fotoğrafların çekilmesine, içeriklerin hazırlanmasından, adwords, seo, sosyal medya hesaplarının yönetimine, mobil uygulamalara, eticaret uygulamasının hazırlanmasına ve hatta SAP uygulamalarının çalışmasına, çağrı merkezinin altyapısından veri merkezine tüm altyapıyı kendi personelimiz yönetmekteydi. Ekibin en önemli özelliği inandıkları bu işte kendi şirketleri gibi canla başla çalışmalarıydı. Zaten bu kadar kısa sürede bir love mark yaratabilmenin arkasındaki başarı da bu inanç ve sevgiydi.

Ben bugün de, Tazedirekt’in arkasında çalışan ekiple gurur duyuyorum. Gerçekten de Türkiye’de eşine benzerine az rastlanır bir ürün ortaya çıkarttılar. Gerek tasarımı, gerek teknoloji, gerek verdiği mesajla tam bir başarı hikayesiydi. 1 yıl kadar kısa bir sürede sıfır noktasından günde 1300 sipariş alan ve ayda 2 milyon liranın üstünde ciro yapan bir şirkete ulaşmak… Her ay istikrarlı, ciro bazında %30 büyüme yakalamak kolay bir iş değildir takdiriniz. Hesap kitap ortada, her ay %30 büyüyerek 2017 yılına gelmeden aylık cironun 10 küsür milyon olması hiç de zor bir hedef değildi. Ama maalesef her şey 18 Şubat günü ansızın bitti!

İnternet’te Tazedirekt’in kapanması ile ilgili haber düştükten sonra… insanlar yok SEO yapmayı bilmiyorlardı, yok site tutmamıştı, yok Türkiye’de bu işler olmaz. Yok fiyatlar pahalıydı. Yok, çok fazla marketing yapıyorlardı, aslında satışları kötüydü, yok mafya tehdit etmişti vs… saçma sapan yorumları okuyorum. Bunların hepsi yalan dolan. Bu yazıyı da bu nedenle yazıyorum. 17 Aralık 2015 tarihinde Webrazzi’de yazılmış şu makaledeki bilgiler birebir doğrudur. http://webrazzi.com/2015/12/17/aslanoba-aylik-yuzde-30-buyuyen-tazedirekt-2016da-7-kat-buyumeyi-hedefliyor/

Peki her şey bu kadar güllük gülistanlıktı da neden Hasan Aslanoba bir sabah ansızın şirketi kapatmaya karar verdi? Kişilere takılmadan yukarıdaki detaylara bakınca sorun aslında gayet net. Operasyonun büyüklüğü, karlı bir girişim yaratmayı mümkün kılmıyordu. Küçük başlamak ve yavaş yavaş büyümek gerekiyordu. Bu kadar basit. Ki zaten sorunun operasyonel sebeplerle olduğu resmi ağızlardan da söylenmişti.

Bu güne kadar benim de girişimlerim oldu. Bazılarında başarılı oldum, bazılarında da başarısız oldum. Biliyorum ki bu işin tabiatı gereği, başarısız olmak da gayet normal. Hayatın bir gerçeği. Bir girişimci olarak uykusuz geçen çok gecelerim olmuştur. Çoğunlukla da finansal sebeplerden olur bu durum. Peki maddi bir sorunu olmayan bir kişinin de uykusu kaçıyor muydu? Evet… Bu işin paranın olup olmaması ile hiç ilgisi yok. Girişimcinin up-down’ları yani girişimci rollercoster’ı denilen şey servetten bağımsız olarak herkeste var.

Peki Hasan Bey iyi mi yaptı kötü mü yaptı? Bu sorunun tek bir cevabı tabi ki yok. Kendi açısından en doğru kararı verdiğine eminim. Neticede bu konuyu en derinlemesine düşünmüş ve onmilyonlarca dolar ve böylesine ses getirecek bir davranışın sorumluluğunu üzerine almış durumda. Markanın hayranı müşterileri ve personeli gibi ben de çok üzüldüm. Büyük kafa patlattığım, el emeği göz nuru bir ürün bir ekran görüntüsünü bile alamadan yok oldu gitti.

Hasan Bey bu kararın sorumluluğunu taşıyabilecek bir insan. Ben daha çok, işsiz kalan yüzlerce arkadaş için üzülüyorum. Bunlardan bazıları iş buldu bile ama daha ihbar süresi bile dolmamış, 1–2 ay önce işe girmiş yüzün üzerinde kişi için üzülmeden de edemiyorum. Umuyorum Hasan Bey’in de desteğiyle en kısa sürede onlar da iş bulacaklar. Aslanoba Grubu personelinin yasal haklarını her zaman fazlasıyla teslim eden bir firma olmuştur. Tabii ki Hasan Bey, işten ayrılan arkadaşların tüm yasal haklarını da teslim edecektir. Hiç kimsenin kuşkusu olmasın.

Bundan sonra ne olacak derseniz, piyasada benzer bir iş yapan şirketlerin müşteri sayılarında bir patlama olacağına kesin gözüyle bakıyorum. Dünyanın en zor eticaret alanlarından bir tanesi olan taze gıda dikeyinde Türkiye’de çok sayıda örnek var. Tazedirekt onlar için sektörü hazır hale getirdi. Şimdi kaymağını onlar yiyeceklerdir.

Sektörün zarar görmemesi her şeyden önemli. Artık Hasan Aslanoba’ya veya Tazedirekt’te büyük emek vermiş insanlara yüklenmeyi bırakalım ve yolumuza devam edelim. Olan oldu artık… başarı kadar başarısızlıklar da bize öğrenilecek şeyler sunuyorlar.7

Kaynak: https://medium.com/@umutgokbayrak/tazedirekt-e-ne-oldu-41365e8a140#.nrw4oouyx

Reklamlar

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s